5.Sınıf 4.Ünite 3.Bölüm Isı ve Sıcaklık Konu Anlatımı

Isı ve Sıcaklık Konu Özeti

Günlük hayatımızda birçok yerde ısı ve sıcaklık kavramlarını kullanırız. Her ne kadar ısı ve sıcaklık kavramları birbirleriyle ilişkili de olsa aynı anlama gelmemektedir.

Maddeler arasındaki sıcaklık farkından dolayı aktarılan, başka bir deyişle maddeler arasında alınıp verilebilen enerji türüne ısı adı verilir.

Sıcaklık ise, bir maddenin diğerine göre ısıl derecesidir. Yani sıcaklık, iki maddenin birbirine göre sıcaklık-soğukluklarını gösteren bir değerdir.

*Sobada yanan kömürün verdiği ısı odanın sıcaklığını arttırır.
*Güneş’in verdiği ısı ile buz erimeye başlar ve sıcaklığı artar.
*Çaydanlıktaki suyun sıcaklığı ocaktan aldığı ısı ile artar.

Verilen örneklerde de görüldüğü gibi ısı ile sıcaklık birbirini etkileyen iki kavram olmakla beraber aynı anlamı taşımamaktadır.

Isı, bir enerji çeşididir. Maddeler arasında gerçekleşen ısı alışverişi ile maddelerini sıcaklıkları değişebilir. Örneğin, çaydanlık içerisinde sıvı hâlde bulunan suyun, ısı alarak sıcaklığı artmakta ve belirli bir süre sonra gaz hâline geçmektedir.

ISI ALIŞVERİŞİ

Günlük yaşantımızda maddelerin sıcaklıkları birbirinden farklıdır. Sıcak maddeler ile bu maddelere oranla soğuk olan maddeler birbirlerine temas ettirildiğinde aralarında ısı alışverişi olur.
Isı akışı, sıcaklığı yüksek olan maddeden sıcaklığı düşük olan maddeye doğru gerçekleşir. Maddeler arasındaki ısı alışverişi maddelerin sıcaklıkları eşit olduğunda yani ısıl denge sağlandığında sona erer.

İlgili Kazanımlar

  • F.5.4.3.1. Isı ve sıcaklık arasındaki temel farkları açıklar.
  • F.5.4.3.2. Sıcaklığı farklı olan sıvıların karıştırılması sonucu ısı alışverişi olduğuna yönelik deneyler yaparak sonuçlarını yorumlar.